Telogen Effluvium (Yaygın Saç Dökülmesi) Tanı ve Tedavi Rehberi
📌 Hasta Bilgilendirme Bölümü: Bu Durum Ne Anlama Geliyor?
Saçlarımız normal döngüsü içerisinde büyüme, dinlenme ve dökülme evrelerinden geçer. Telogen effluvium, vücuttaki çeşitli stres faktörleri veya eksiklikler nedeniyle dinlenme evresindeki saç oranının ani olarak artması ve birkaç ay sonra başın genelinde elinize tutam tutam gelen yaygın bir seyrelmeyle dökülmesidir.
- Akut dan Kronik Ayrımı: Tetikleyici olaydan 2-4 ay sonra başlar (Akut: ateşli hastalıklar, ameliyatlar, doğum sonrası, şok diyetler). Dökülme 6 aydan uzun sürerse kronikleşir (Kronik: sürekli demir/vitamin eksiklikleri veya kronik stres kaynaklı).
- Bölgesel Kellik Yapar mı?: Hayır, bölgesel açılma yapmaz; saçların genelinde bir hacim kaybı ve incelme şeklindedir. Tetikleyici ortadan kalktığında saçlar tamamen eski haline döner.
🩺 Hekimler İçin Klinik & Medikal Kılavuz
- Tanı Kriterleri ve Klinik Bulgular: Diffüz (yaygın) hacim kaybı anamnezi. Çekme testinde (pull test) aktif dökülmenin pozitivitesi.
- Zorunlu Laboratuvar Paneli:
- Tam Kan Sayımı (Anemi taraması)
- Serum Ferritin ve Demir Bağlama Kapasitesi (Ferritin < 50 ng/mL altında ise foliküler sentez olumsuz etkilenir)
- TSH, Serbest T3, Serbest T4 (Tiroid fonksiyon testleri)
- Vitamin B12 ve D vitamini düzeyleri
- Güncel Tedavi Protokolleri:
- Etiyolojik Düzeltme: Saç dökülmesini tetikleyen primer sistemik nedenin veya eksikliğin (örneğin demir/ferritin replasmanı) giderilmesi. Ayrıca klinik ve cerrahi değerlendirmeler için uzmanlık ve tedavi yaklaşımları incelenebilir.
- Klinik Destekler: Kök metabolizmasını hızlandırmak ve anajen fazı desteklemek amacıyla mezoterapi veya PRP uygulamaları.
Bilimsel Referanslar ve Daha Fazla Bilgi
- Asghar F, Shamim N, Farooque U, Sheikh H, Aqeel R. Telogen Effluvium: A Review of the Literature. Cureus. 2020 May 27;12(5):e8320. doi: 10.7759/cureus.8320. PMID: 32607303; PMCID: PMC7320655. PubMed Linki
- Hughes EC, Syed HA, Saleh D. Telogen Effluvium. 2024 May 1. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2024 Jan–. PMID: 28613598. PubMed Linki
- Rebora A. Telogen effluvium: a comprehensive review. Clin Cosmet Investig Dermatol. 2019 Aug 21;12:583-590. doi: 10.2147/CCID.S200471. PMID: 31686886; PMCID: PMC6709511. PubMed Linki